Friedric Bastiat - mistrz reductio ad absurdum

Frédéric Bastiat (1801-1850) to postać, której należy się poczesne miejsce w kronikach ekonomii politycznej. Bastiat, członek The French Liberal, zwolennik leseferyzmu, szkoły ekonomistów, do której... Więcej »

O referendum konstytucyjnym. Dlaczego potrzebujemy nowej ustawy zasadniczej?

Przedstawiam swój głos w sprawie zmiany konstytucji i w sprawie referendum konstytucyjnego. Nie będą to żadne prawdy objawione prawnika-konstytucjonalisty tylko zdanie przedsiębiorcy, osoby myślącej zdroworozsądkowo... Więcej »

Wojna przeciw bogactwu

Jedną z mało zbadanych tajemnic historii jest wrogość społeczeństwa do swych największych dobroczyńców, do producentów bogactwa. Na każdym kontynencie i w każdej epoce ludzie, którzy górowali nad innymi... Więcej »

Jak długą żyją imperia i dlaczego upadają

O historii mówi się często, że jest nauczycielką życia. Ale jest również powiedzenie, że historia uczy, że jeszcze nikogo niczego nie nauczyła. Zapewne tej drugiej maksymy trzymają się ci wszyscy, którzy... Więcej »

Jak pokonać marksizm?

Dobra zmiana dla Polski powinna przede wszystkim oznaczać całkowite wyrugowanie z mentalności naszego narodu wciąż obfitych złogów marksizmu. Więcej »

Jednym z największych błędów jest sądzenie programów politycznych i rządowych na podstawie ich zamiarów, a nie rezultatów
Milton Friedman

23 sposoby krzywdzenia najuboższych przez rząd w USA

Władze na każdym poziomie – lokalnym, regionalnym i państwowym – powinny uczciwie się zastanowić jak same przyczyniają się do problemu ubóstwa. Dopiero wtedy mogą usiłować znaleźć na nie rozwiązanie.

Adwokaci systemu, w którym władza zarządza każdą dziedziną ludzkiego życia często uzasadniają swoje poglądy troską o biednych. Ale rzeczywistość pokazuje nam coś innego: rozbudowana machina rządząca ma często bardzo szkodliwy wpływ na warstwy uboższe. To właśnie do tej rzeczywistości odnosi się zapowiadany raport specjalny fundacji The Heritage: „Regulacje interwencjonistycznego rządu USA, które krzywdzą biednych i jak się do nich odnieść.”

Raport bardzo nietypowo, zamiast skupiać się na przepisach odnośnie opieki społecznej, co jest zwykłym podejściem analityków podczas dyskusji na temat regulacji dotyczących najbiedniejszych, omawia politykę gospodarczą, w tym przepisy prawne.

Autorzy raportu identyfikują 23 regulacje wprowadzone przez rozbudowany rząd USA, a następnie proponują konkretne rozwiązania, które dałyby najbiedniejszym lepsze szanse i wyższy poziom życia. Jak podaje raport, wymienione regulacje to tylko czubek góry lodowej.

Autorzy twierdzą, że zidentyfikowane regulacje podpadają niejako pod trzy kategorie:

1. Kumoterstwo

Wiele regulacji można by określić jako klasyczny przykład kumoterstwa. To zadziwiające, jak przepisy, które w swoim zamyśle mają chronić najbardziej podatnych pracowników i konsumentów, obracają się przeciwko nim i w praktyce wspierają wielkich producentów lub pewne struktury korzystne z punktu widzenia rządu.

2. Uderzenie w najuboższych poprzez sztucznie utrzymywane wysokie ceny

Wiele regulacji wpływa na wzrost cen niektórych produktów i usług, na przykład żywności i prądu. Takie działania nieproporcjonalnie mocno krzywdzą biednych, których większa część dochodu idzie na zaspokojenie podstawowych potrzeb w porównaniu z gospodarstwami domowymi o wyższym dochodzie (patrz poniższy wykres).

Gospodarstwa domowe o najniższym dochodzie przeznaczają większą część swoich dochodów na dobra podstawowe niż te o wyższym dochodzie.

WYDATKI DOMOWE JAKO PROCENT DOCHODU NETTO PRZEZ KWANTYL DOCHODU, 2015

UWAGA: Dane odnośnie kosztów mieszkania stanowią sumę wartości takich kategorii jak „Koszt kredytu i odsetki”, „Podatki od nieruchomości”, „Koszt wynajmu”, „Zmiany głównego wierzyciela (mieszkanie własnościowe)”. Elektryczność jest traktowana jako kwota wpłacona bezpośrednio na rachunki za elektryczność. Kategoria „Koszt wynajmu” zawiera w pewnych wypadkach media i inne wydatki poza czynszem, które mogą być uwzględnione w rachunku za wynajem mieszkania przez ankietowanego. Podobnie jeśli chodzi o kategorię „Elektryczność” – nie uwzględnia kosztu elektryczności, jeśli została ona zawarta w całkowitym koszcie wynajmu podanym przez respondenta. Żeby uzyskać dalsze informacje, należy zwrócić się do Biura Statystyki Pracy USA, Działu Cen i Wydatków: Ankieta dotycząca Wydatków Konsumenckich, Tom 1, Numer 12 (Listopad, 2010), str. 3, https://www.bls.gov/opub/btn/archive/household-energy-spending-two-surveys-compared.pdf (dostęp 17.03.2017). Pojęcie „gospodarstwo domowe” jest tu traktowane przez Biuro Statystyki Pracy jako synonim „jednostki konsumenckiej”.
Źródło: Biuro Statystyki Pracy, USA, heritage.org

3. Przeszkody zmniejszające szanse

Wiele regulacji tworzy sztuczne i niepotrzebne utrudnienia dla najbiedniejszych w znalezieniu pracy lub założeniu własnej firmy, co mogłoby ich wydźwignąć z ubóstwa.

Oto cztery szkodliwe regulacje wyszczególnione w raporcie:

A) Licencjowanie zawodów: Przepisy regulujące prawo do wykonywania zawodu pochłaniają miliony stanowisk pracy na całym świecie i podnoszą wydatki konsumentów o aż 203 miliardy dolarów rocznie. Regulacje te stanowią często barierę wejścia do zawodu, która poprzez ograniczenie konkurencji ma pomóc tym, którzy już działają w danej dziedzinie.

B) Przepisy dot. ochrony rynku cukru tzw. US Sugar Program: Rząd Stanów Zjednoczonych usiłuje ograniczyć podaż cukru. W rezultacie cena amerykańskiego cukru nieustannie wzrasta w stosunku do światowych cen cukru, niekiedy je nawet podwajając.Te przepisy mogą przynieść korzyści niewielkiej grupce plantatorów buraka cukrowego i trzciny cukrowej i producentów cukru kosztem przemysłu bazującego na tej substancji i jej konsumentów. Ostatnie badania wykazały, że program kosztuje konsumentów nie mniej niż 3,7 miliarda dolarów rocznie. Co więcej, przepisy uderzają nieproporcjonalnie mocno w najbiedniejszych, ponieważ większa część ich dochodu jest przeznaczana na żywność w porównaniu z osobami o większym dochodzie.

C) Regulacje dotyczące energooszczędności urządzeń elektrycznych: Departament ds. Energii USA wprowadził przepisy względem długiej listy urządzeń elektrycznych do użytku domowego i komercyjnego, włączając w to takie produkty jak lodówki, klimatyzatory, piece, telewizory, słuchawki prysznicowe, piekarniki, miski sedesowe i żarówki. Te przepisy stawiają energooszczędność przed innymi cechami, które mogą być pożądane przez klientów i firmy – takie jak bezpieczeństwo, rozmiar, wytrzymałość i koszt. Użytkownicy elektroniki mogą mieć przecież inne priorytety niż wydajność elektryczna. Podczas gdy regulacje rządowe dotyczące oszczędności energii są ogólnie rzecz ujmując dość kontrowersyjne (mogą skutkować kumoterstwem, a korzyści pewnych działań dla środowiska naturalnego mogą być co najmniej wątpliwe), regulacje dotyczące energooszczędności urządzeń elektrycznych mają szczególnie silny, negatywny wpływ na rodziny o średnim i niskim dochodzie. Jednocześnie zapewniają one korzyści dla rodzin o wyższym dochodzie.

D) Regulacje firm przewozowych opartych na kojarzeniu kierowcy z pasażerami: Przez długie lata różne kraje i miasta starały się walczyć z firmami przewozowymi opartymi na kojarzeniu kierowcy z pasażerami takimi jak Uber lub Lyft wprowadzając ścisłe regulacje i czasami nawet zakazując ich działalności, aby wpierać ich głównych konkurentów – tradycyjne firmy taksówkarskie. Regulacje rządowe, których zamysłem jest chronienie systemu przed konkurencją ze strony nowatorskich firm przewozowych lub które narzucają kosztowne i problematyczne przepisy na te firmy, czynią tak na rachunek zarówno klientów jak i kierowców, co oczywiście najmocniej uderza w najbiedniejszych. Jak pokazuje raport, regulacje i niepotrzebne interwencje rządu to najważniejsze bariery rozwoju dla gorzej sytuowanych. Rząd mógłby im pomóc najbardziej wtedy, gdyby im po prostu pozwolił działać.

Niechlubna dwudziestka trójka

Oto pełna lista 23 regulacji interwencjonistycznego rządu USA, które najbardziej szkodzą najbiedniejszym Amerykanom:

1. Przepisy klimatyczne
2. Regulacje dotyczące energooszczędności urządzeń elektrycznych
3. Przepisy odnośnie wydajności paliw i przepisy odnośnie gazu
4. Regulacje dotyczące ochrony warstwy ozonowej
5. Wyśrubowane standardy paliw odnawialnych
6. Tennessee Valley Authority – monopol państwowej firmy energetycznej
7. Federalne przepisy ochrony rynku cukru tzw. US Sugar Program
8. Federalne przepisy odnośnie ograniczenia marketingu warzyw i owoców
9. Program Kontroli Hodowli Sumów
10. Podatki na napoje gazowane
11. Wspieranie Międzynarodowego Funduszu Walutowego
12. Ograniczenie importu żywności i ubrań
13. Akt Jonesa. Ustawa dot. m.in. tzw. kabotażu (przybrzeżnych załadunków). Wymaga, aby towary transportowane morzem między portami amerykańskimi były przewożone przez statki mające banderę USA, były zbudowane w Stanach Zjednoczonych i posiadały załogę składającą się z obywateli Ameryki (za transportet.pl)
14. Wynagrodzenia minimalne
15. Licencjonowanie zawodów
16. Regulacje dotyczące dochodów z tytułu rozwoju ekonomicznego
17. Regulacje odnośnie wynajmu krótkoterminowego mieszkań
18. Kontrola wynajmu mieszkań
19. Ograniczenia w planowaniu przestrzennym i transporcie (tzw. teoria Smart Growth)
20. Przepisy dotyczące zaciągania i spłaty pożyczek (Biuro Ochrony Finansowej Konsumentów)
21. Regulacje odnośnie opieki nad dziećmi
22. Regulacje firm przewozowych opartych na kojarzeniu kierowcy z pasażerami
23. Usankcjonowane przez państwo, monopolistyczne loterie

Władze na każdym poziomie – lokalnym, regionalnym i państwowym – powinny uczciwie się zastanowić jak same przyczyniają się do problemu ubóstwa. Dopiero wtedy mogą usiłować znaleźć na nie rozwiązanie.

Daren Bakst
tłum.: Joanna Lampka

Autor współpracuje z największym i najstarszym amerykańskim ośrodkiem myśli promującej wolność gospodarczą – Foundation For Economic Education (fee.org).

Foto.: pixabay.com

 

Data dodania: 2017-05-25 14:15:31
 
Artykuł skomentowano 0 razy
Dodaj komentarz
Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu.
Operator serwisu nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.